Podstawowe zasady postępowania w ustalaniu przyczyny żółtaczki mechanicznej

1 Pracownia Endoskopii Gastroenterologicznej WSzZ w Elblągu. Kierownik: lek. med. Marek Pastuszak 2 Oddział Chorób Wewnętrznych 110. Szpitala Wojskowego w Elblągu. Kierownik: lek. med. Krzysztof Niezgoda 3 Klinika Gastroenterologii CSK MON w Warszawie. Kierownik: prof. dr hab. n. med. Jerzy Gil Adres do korespondencji: Krzysztof Groszewski, Pracownia Endoskopii Gastroenterologicznej WSzZ w Elblągu, ul. Królewiecka 146, 82-300 Elbląg, tel.: 55 239 59 39, faks: 55 234 56 12, e-mail: krzysztofgroszewski@interia.pl Praca finansowana ze środków własnych

PEDIATR MED RODZ Vol 6 Numer 1, p. 15-21
STRESZCZENIE

Wraz z postępem technologicznym pojawiają się coraz nowsze metody obrazowania dróg żółciowych, które umożliwiają precyzyjną ich ocenę, są mało inwazyjne, jednak niestety często niedostępne i kosztowne. Mnogość metod obrazowania wykorzystujących odmienne zjawiska fizyczne sprawia, że bardzo trudno jest wypracować uniwersalny, możliwy do zastosowania w każdych warunkach, schemat postępowania diagnostycznego w żółtaczce mechanicznej. Badaniem pierwszego rzutu ze względu na szeroką dostępność, nieinwazyjność oraz niski koszt wykonania jest ultrasonografia konwencjonalna przezbrzuszna (USG). Jeżeli na podstawie USG można zaproponować pacjentowi postępowanie terapeutyczne, dalsza diagnostyka nie jest konieczna. Jeśli jednak po wykonaniu badania USG nie można ustalić sposobu leczenia, wskazana jest dalsza diagnostyka, najlepiej z wykorzystaniem nowszych, nieinwazyjnych metod obrazowania, takich jak tomografia komputerowa (TK), rezonans magnetyczny (MR) czy endosonografia (EUS). W przypadku ich niedostępności w szczególnych sytuacjach dopuszcza się zastosowanie endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej (ECPW), jednak decydując się na takie postępowanie, zawsze należy bardzo dokładnie ocenić obecność czynników ryzyka wystąpienia powikłań oraz rozważyć korzyści i ryzyko wykonania zabiegu. Celem pracy była próba podsumowania podstawowych zasad na wszystkich szczeblach postępowania diagnostycznego, uwzględniającego wyżej wymienione aspekty, od rozpoznania żółtaczki w badaniu podmiotowym do zaproponowania postępowania diagnostyczno- terapeutycznego, w tym obejmującego możliwość interwencji na drogach żółciowych drogą endoskopową czy chirurgiczną lub metodami radiologii interwencyjnej.

Słowa kluczowe: cholestaza zewnątrzwątrobowa, ultrasonografia przezbrzuszna, ultrasonografia endoskopowa, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna