Ocena programu profilaktycznego zdrowia jamy ustnej u pacjentów niepełnosprawnych intelektualnie
1 Katedra i Zakład Biomateriałów i Stomatologii Doświadczalnej, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. Kierownik: prof. dr hab. n. med. Honorata Shaw 2 Klinika Rehabilitacji Narządu Żucia, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. Kierownik: dr hab. n. med. Paweł Piotrowski Correspondence to: Elżbieta Paszyńska, ul. Bukowska 70, 60-812 Poznań, tel.: 61 854 71 01, faks: 61 854 71 02, e-mail: ela@pa.pl Praca dofinansowana ze środków Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu w latach 2008/2009 – projekt badawczy 501-01-02210327
Pediatr Med rodz Vol 5 Numer 4, p. 271-275
STRESZCZENIE
Celem badań była ocena skuteczności zastosowanego profilaktycznego programu zdrowia jamy ustnej oparta na badaniach stomatologicznych z zastosowaniem epidemiologicznych wskaźników próchnicy DMFT (wskaźnik intensywności próchnicy określający zapadalność na próchnicę – decayed, missing and filled teeth; polski skrót: PUWZ) i chorób przyzębia CPITN (wskaźnik periodontologicznych potrzeb leczniczych – community periodontal index of treatment needs). Ponadto założono porównanie retencji materiałów uszczelniających in vivo. Materiał i metoda: Zastosowano program profilaktyczny składający się z nadzorowanego szczotkowania zębów 2 razy dziennie, 10-krotnego w ciągu roku szczotkowania uzębienia pastą Duraphat (stężenie fluoru 5000 ppm) oraz uszczelnienia bruzd zdrowych zębów tylnych. Do uszczelnienia zastosowano 2 rodzaje materiałów: oparty na żywicy Helioseal F i cement szkłojonomerowy Fuji VII metodą split-mouth, które założono w 87 zębach. Programem zostało objętych 15 osób płci żeńskiej w wieku od 16 do 25 lat. Badanie stanu jamy ustnej przeprowadzono przed wdrożeniem programu, a podczas jego trwania badano biorących udział w 6-miesięcznych odstępach. Badanie końcowe przeprowadzono po okresie dwóch lat od wdrożenia działań profilaktycznych. Wyniki: Badanie wstępne wykazało wysoką wartość PUWZ (8,24) oraz wysoki odsetek kwadrantów z krwawieniem (52,08%) i obecnością kamienia nazębnego (22,02%). W ostatnim badaniu po okresie 2 lat nie stwierdzono w żadnym z uszczelnianych zębów wystąpienia zmian próchnicowych, a utrzymanie się materiału uszczelniającego wynosiło 90,7% w przypadku Fuji VII i 83% w zębach uszczelnionych Helioseal F. Zmniejszyło się krwawienie z dziąseł (42,8%) oraz występowanie kamienia nazębnego (20,8%). Wnioski: Zastosowany program profilaktyczny oraz laki szczelinowe skutecznie zapobiegają próchnicy u osób z niepełnosprawnością intelektualną.
Słowa kluczowe: niepełnosprawność intelektualna, zdrowie jamy ustnej, laki szczelinowe, cementy szkłojonomerowe, kompozyty